به مناسبت نخستین سالروز فدراسیون ما

به مناسبت نخستین سالروز فدراسیون ما

نجیب الله ضیا رحمان

سالی که گذشت پر از فراز و نشیب و سال رو در رویی مستقیم بین فدراسیون فرهنگی تورکان افغانستان (ففتا) و آنچه در مقابلش هست، بود. ففتا بعد از تشکیل رسمی خود در هفدهم ماه می سال ۲۰۰۸ میلادی اهداف معلومی را عنوان کرد. کنفرانس اول ففتا مسئله پروژه اتحاد ذات البینی اقوام تورک از یکجانب و اتحاد جمعی آنها با دیگر اقوام و ملیت های ساکن افغانستان از جانب دیگر و همچنان اتفاقات پیش رو را به درستی پیش بین گردیده و به مراتب روشنتر و با دید بازتر ابتکارعمل را به دست گرفت و در اندک زمان به یک نیروی با نشاط فرهنگی تورکان افغانستان مبدل گردید. اگر در این یک سال گذشته بعضی اعمال کوتاه فکرانۀ عده یی برعلیه ففتا وجود نمیداشت، ففتا راه خود را در بین مردم وسیع تر از اینکه هست، پیدا میکرد. طی یک سالی که گذشت، فدراسیون فرهنگی تورکان افغانستان ناشی از اهداف و برنامه خود توانست داخل عمق مناسبات فرهنگی و اجتماعی جامعه افغانستان گردیده و در برخورد های غیرعادلانه حلقات دولتی ویا غیردولتی صدای اعتراض خود را بلند نموده و در تعمیل دسایس برعلیه جامعه تورک افغانستان تاثیرات مشهود بازدارنده از خود نشان داده است. مثال های زنده آن همچون ماجرای نامگذاری جاده ها در شهر شبرغان، اختطاف سنگ روضه مبارک در مزارشریف، نشرات تلویزیون آریانا وامثالهم در داخل کشورمیباشد. ففتا امروز توفیق این را پیدا کرده است که ملیت سلحشور خود را از گزند نابکاران و نااهلان تاریخ حفظ کرده و از فرهنگ و تاریخ پر افتخار مردم خویش پاسداری کند. همچنان در یکسال گذشته به جز از گشایش نمایندگی ها در اکثر کشور های اروپایی ،آسیایی و امریکایی بسیاری مسایل را واضح و روشن و صریح نقد کرده ونظر خود را پیرامون مسایل مهم کشور ابرازنموده است.واضح است که هر حرکت هم طرفدار و هم مخالفان خود را دارد. ففتا نیز از این امر مستثنی نبوده ، بجز از موجودیت دشمن اصلی یعنی سیستم تمامیت خواه حاکم در کشور که بطور روزانه با ففتا در ستیز بوده و از هیچ تلاشی برای سرکوب ففتا درهیچ حالتی دریغ نکرده است، گروهک های تنگ نظر و متعصبی هم بوده اند که مانع فائق نیامدن فدراسین برای ایجاد یک تشکیلات منسجم و عمومی گردند. بجز این مسایل ففتا هنوز مشکلات زیاد خود را دارد وعمیقا به امر سازماندهی تشکیلاتی و توسعه تشکیلات در قبال مسایل دیگر مصروف بوده وبا ارائۀ ادله به سراغ تبدیل نمودن فدراسیون به یک حرکت قوی که بتواند حق اقوام تورک افغانستان را اعاده و برعلیه استبداد فرهنگی و سیاسی حاکم درکشور مبارزه کند، میباشد.اگر هرانسان حق طلب و عدالت پسند همین یک سال گذشته را یکبار عمیق مورد بررسی قرار دهد، خواهد توانست این موانع را به خوبی ببینند و درک کنند و باید هر فرد تورک افغانستان که خود را متعلق به این ملیت استبداد زده میداند مواضع خود را روشن با در نظر گرفتن خواست های برحق و انسانی خود و با دور افگندن هر گونه تعصب به صفوف ففتا بپیوندد. این یک دعوت روشن برای هر فرد تورک افغانستانی است. من همه روشنفکران و آزادیخواهان و برابری طلبان را به بررسی این پروژه بزرگ ملی دعوت میکنم و از همه میخواهم با در نظر گرفتن خواست های یک سال گذشته ففتا که در واقع بازنگری و زنده کردن فرهنگ و زبان مادری ماست، به این پروژه بپیوندند. زیرا حاکمان افغانستان همیش هر نوع برابری طلبی و آزادیخواهی و تلاش برای بهبود زندگی مردم را بی رحمانه سرکوب کرده و کشوری ساخته اند مملو از جنگ و ترور و بی حقوقی و حاکمیت قبیلوی. درست در چنان شرایطی ففتا در پیشاپیش مردم خویش پرچم عدالت خواهی و ایجاد یک جامعه آزاد و برابر را برافراشت و اعلام کرد:" ما قصد جدا سازی اقوام تورك افغانستان را از ديگر اقوام كشورنداريم ، بلکه مصمم هستيم تا هر قدم نيك را در راه ايجاد ملت و وحدت ملی استقبال نمائيم.": تا بدینوسیله توانسته باشد به حاکمیت تک قومی و جهل و نابرابری و بی حقوقی پایان دهد.البته کاملا واضح و روشن است که فائق آمدن به مشکلات تشکیلاتی وسازماندهی و آن هم خارج از کشور با امکانات کاملا محدود امر ساده نبوده، کار منسجم، متداوم و خستگی ناپذیر میطلبد. مگر با این امر که ففتا تا درجات زیادی از آنرا در همین یکسال گذشته پایه ریزی کرده و بر اساس همین امر توانسته اعتراضات مردمی را هدفمندتر و متشکلتر به تعریف عموم رساند. فدراسیون یک حرکت فرهنگی مستقل و غیر وابسته بوده، به هیچ شخص ویا گروه سیاسی ارتباط ندارد. ففتا اضافه تر از ديگران نميخواهد بلكه ميخواهد در سرزمين آبائی خود مساويانه و برادرانه زيست نمايد و این قطب نما را در برنامه خود همیشه دم دست خواهد داشت و این بحث را در هر حرکت سازماندهی خود در آینده مد نظر خواهد داشت. همتباران! این فدراسیون از شماست! اکنون حاکمیت در افغانستان بیش از هر زمان دیگر غرق در بحران و بن بست و فساد قرار دارد. فقر و فلاکت و بی حقوقی و قهقرا بیش از هر زمانی دیگرزندگی اکثریت عظیم مردم را تهدید میکند. در نخستین سالگرد ففتا شما را به متشکل شدن در صفوف فدراسیون و گسترش فعالیت ها علیه نا برابری ها و بی عدالتی ها در کشور فرا میخوانیم. اهداف فدراسیون از همان اولین روزهای شکل گیری تا کنون ایجاد مساوات و اعاده حقوق شما مردم شریف بوده است. اکنون زمان آن فرا رسیده است تا در متن بحران اقتصادی و سیاسی و اجتماعی و نظامی کشور، در متن موج عظیم اعتراضات و نارضایتی های مردم از اعمال خود سرانه نیرو های خارجی در کشور، در متن نا گفتن هر روزه ای زنان بیوه و کودکان یتیم به حکومت دموکراسی ؟!، به گرد فدراسیون فرهنگی تورکان افغانستان متشکل شوید تا به مردم دلسوخته و مسلمان پاکباخته خود که دل در گرو عشق به فرهنگ و تاریخ ملیت با وقار و پرغرور خود دارند، تفهیم نمایم که سرنوشت خود را خود بدست گیرند و باید بیشتر و بهتر بدانند که، درهمین عصر حاضرسیاست تحت سلطه باقی‌ گـذاشتن و سركوب تلاش های مردم ما برای‌ رسیدن به‌ آ‌زادی‌ و دمكراسی‌ و یك زندگی‌ شایسته‌ انسان در شكل و شیوه‌ گوناگون كماكان ادامه‌ دارد. هنوز هم شاهد هستیم كه‌ هر روز شمار دیگری‌ از فرزندان دلیر ملت مان در سنگرهای‌ گوناگون مقاومت و انتحاری های ناجوانمردانه و غیر انسانی و اسلامی‌ جان می‌بازند و برای‌ یك لحظه هم‌ از مبارزه‌ و مقابله‌ با ستم و زورمداری‌ و لشكركشی‌ و یورش به بهانه های طالب وکوچی‌ باز نایستاده‌ و از هیچ گونه‌ قربانی‌ دادن در راه‌ بقای‌ خویش و دفاع ازسر زمین و خواستها و مطالبات مشروع خویش دریغ نورزیده‌اند که‌ این خود دلیل قاطعی‌ بر مقاومت و پیگری‌ مردم ما در تحقق آ‌رمان خویش مبنی‌ بر رهایی‌ ملی‌ و خواستها و مطالبات سیاسی‌، فرهنگی‌ و اجتماعی‌ مشروع شان است. فدراسیون را عقیده برآن است که تبعیض ملی در افغانستان، شکل ساختار در نظام سیاسی را دارد و در آن حاکمیت تک ملیتی بر یک جامعه چند ملیتی بصورت یک نهاد سیاسی، اجتماعی و فرهنگی در آمده است، بدون دگرگون شدن این حاکمیت تک قومی در ساختار سیاسی افغانستان، پی ریزی هرگونه نظام دموکراتیک، حتی در صورت تغییررژیم موجود نیز، دموکراسی واقعی را در افغانستان متحقق نخواهد ساخت. همانگونه که کنفرانس بن و تغییررژیم طالبان، این تبعیض ملی را همچنان حفظ و حتی تشدید نیز کرده است.افق دید ففتا عدالت سیاسی و اجتماعی در کشور است که با دیگر ملل ساکن افغانستان در جوار همدیگر همزیستی کند. ففتا معتقد است که آینده افغانستان به عنوان کشور مدرن و مترقی – کشوری دارای امنیت و ثبات، تنها از طریق مشارکت عمومی و همزیستی داوطلبانه همه ملیتهای ساکن در آن تضمین میشود.هم تباران عزیز! در نخستین سالگرد ففتا به ستاد هدایت کننده این تلاش عظیم و انسانی بپیوندید. به گرد فدراسیون خودتان جمع شوید و مردم را با اهداف و آرمانهای عالی آن آشنا کنید و خواست آنرا هرچه وسیعتر در جامعه پخش کنید. نخستین سالگرد ففتا موقعیت مناسبی است تا پیوند خود را با فرهنگ و تاریخ خود محکم نموده، فدراسیون وسیع و پر قدرت را در سراسر کشور بسازید و ابزاری را صیقل دهید که سلاح اصلی ما برای ساختن دنیایی مملو از شادی، آزادی، برابری، رفاه و احترام به انسان باشد.
به امید عدالت و برابری اقوام

تاسیس کمیته بیگم لر ففتا در شهر گوولف- کانادا

تاسیس کمیته بیگم لر ففتا در شهر گوولف- کانادا
همکار خبری ففتا - شهر گوولف کانادا: روز یکشنبه سوم ماه می ۲۰۰۹ اولین نشست عمومی زنان تورک افغانستانی در شهر گوولف کانادا برگزار شد. در این نشست علاوه از اعضای کمیته رهبری ففتا در این شهر ( محترمه عاکفه بیکزاد، نجیب الله ضیارحمان، دوکتور عبدالرسول یاردم، محمد هاشم رحمتی، حاجی محمد ایوب عطار، حاجی عبدالحمید عزیزی، محمد امین داهی، حاجی عبدالسلام قادری و عبدالرشید رحمتی) شخصیت های چون: بی بی حاجی مهناز قادری، حمیده قربانی، حکیمه رحمانی، عایشه رحمتی، هاجره یاردم، صابره عطار، حنیفه عزیزی، مقدس قزل، حمیده مکسم، گوزل رحمتی، شهناز رحمتی، وحیده یاردم، فریبا قربانی، سمیرا قربانی، معصومه رحمتی، سهیلا قادری، نظیفه قادری، سمیعه رحمتی، مهری قادری، زیبا داهی، ملیحه داهی، مستوره بینوا، آصفه رحمتی، فهیمه کارگل، فریده رحمتی و برخی دیگرحضور داشتند.
در آغاز محترم حاجی عبدالسلام قادری با تلاوت قرآن مجید محفل را متبرک نمودند. سپس محترم نجیب الله ضیارحمان میزبان و اولین سخنران این مراسم بود، وی ابتدا به مهمانان خوش آمدید گفت و سپس در ارتباط با چگونگی تشکیل واهداف فدراسیون فرهنگی تورکان افغانستان و خصوصا ایجاد کمیته زنان به زبان شیرین اوزبیکی توضیحات داده افزود: اهداف فدراسیون فرهنگی تورکان افغانستان از همان اولین روزهای شکل گیری تا کنون ایجاد مساوات و اعاده حقوق شما مردم شریف بوده است. اکنون زمان آن فرا رسیده است به گرد فدراسیون خود متشکل شوید تا بتوانیم سرنوشت خود را خود بدست گیریم. اهداف ما انجام فعالیت های فرهنگی، مسالمت آمیز و نفی خشونت است، با تمام باشندگان کشور عزیز خویش تعامل خواهیم داشت، نه از کسی برتر و نه از کسی کمتر هستیم. ما به دنبال تحقق عدالت اجتماعی، اقتصادی و سیاسی در کشور خود میباشیم. ففتا دارای فعالیت شفاف و به دور از پنهان کاری بوده، در قالب تمامیت ارضی افغانستان فعالیت خواهد کرد چون ما معتقدیم که صاحبان اصلی این سرزمین همین باشندگان با هم برادر اقوام مختلف مملکت هستند.
خواهران عزیز! اگرشما خود را متعلق به این ملیت بزرگ میدانید، مواضع خود را روشن با در نظر گرفتن خواست های بر حق و انسانی خود و با دور افگندن هر گونه تعصب به صفوف ففتا بپیوندید. این یک دعوت روشن از هر یک شماست. من همه روشنفکران و آزادیخواهان و برابری طلبان را به بررسی این پروژه بزرگ ملی دعوت میکنم و از همه میخواهم با در نظر گرفتن خواست های ففتا که در واقع بازنگری و زنده کردن فرهنگ و زبان مادری ماست، به این پروژه بپیوندند. با تقویه و توسعه تشکیلات فدراسیون ما میتوانیم نقطه پایان به حاکمیت قبیلوی گذاشته در پی یک سیستم واقعا دموکراسی و فارغ ازهرگونه تعصبات و حاکمیت تک قومی و جهل و نابرابری و بی حقوقی برویم. محترم نجیب ضیأ رحمان در اخیر اشاره کرد، ما و شما نهایت خوشبخت هستیم که خواهر منور ودانشمند و با مهارت و بسیار صمیمی و مهربان چون محترمه عاکفه جان بیکزاد را در کنار خود داریم و ایشان مسوولیت کمیته زنان را به عهده دارند. از هر یک شما عزیزان خواهشمندم تا با این خواهر بزرگوار ما همکار و هم یار باشید. حضار با کف زدن ها به خواست ضیارحمان پاسخ مثبت ارایه نمودند.بعدا محترمه عاکفه جان بیکزاد با ابراز سپاس از احساسات حاضرین مجلس نسبت به خودش قدردانی نموده و در ضمن سخنان خود تأکید نموده گفت: ما خواستار توزیع عادلانه قدرت در کشور خود هستیم چون متاسفانه تورکان افغانستان با داشتن تاریخ دوهزار ساله حکومتداری ولی بعداز ایجاد کشوری بنام افغانستان در اهرم قدرت هیچگاه از جایگاه مناسبی برخوردار نبوده اند. دشمنان وحدت بین ملیتها همیشه در پی کوچکترین فرصت برای جدایی ملیتها از هم بوده اند. همیشه علت عدم پیشرفت ملیتها در کشور ما، نتیجه دسایس توطئه گران و تفرقه اندازان بوده است.این گفتار وی با تشویق حضار همراه بود.
مسوول کمیته زنان ففتا در شهر گوولف اضافه نمود: یکی از ترفندهایی که حاکمیت قبیلوی در مقابل ما از آن استفاده کرده است، زدودن حافظه تاریخی ما است، تا پیوستگی تاریخی و فرهنگی ما را با گذشته بگسلد و با ایجاد یک تاریخ مجازی و تقلبی، واقعیتها را کتمان نماید و با استفاده از تئوری ” توطئه سکوت ” افکار ملی را از پرداختن به آن منحرف سازد. ولی کوشش ما بعد از این همواره چنین خواهد بود که واقعیت‌ها را از لایه‌های تاریک تاریخ بیرون بکشیم و در معرض دید عامه مردم آزاده ما قرار دهیم. ما به تاریخ خود افتخارمینمائیم، اما بازگویی تاریخ ملیت ما باعث سرافکندگی کسانی می‌گردد که واقعیت‌ها را قلب کرده‌ و در راه ايجاد ملت و وحدت ملی خیانت نموده اند.وی در اخیر از حضار درخواست همکاری و تداوم در اتحاد را نموده خواستار تشکیل کمیته زنان گردید که، حضار مجلس با علاقه و توجه خاص با اتفاق ارا محترمه رحیمه عزیزی را منحیث معاون اول ومحترمه شراره زاور معاون دوم و مسوول فرهنگی و محترمه حلیمه رحمانی مسوول امور دینی ومحترمه یولدز عظیمی مسوول امور اجتماعی ومحترمه کونگل رحمتی ارتباط خارجه و محترمه گوهر بیکزاد را مسوول امور جوانان انتخاب نمودند.
دراخیر ضمن آرزوی موفقیت به کلیه اعضای مجلس از بارگاه خداوند التجا گردید که به یمن فضل و مرحمتش منسوبین ففتا را اتفاق واتحاد همیشگی نصیب فرماید، تا بدینوسیله توانسته باشند به تمامی مشکلات اجتماعی و فرهنگی جامعه غلبه و در راستای ایجاد یک فضای پر از صفا و صمیمت و انجام خدمات ارزنده و صادقانه گام بردارند وهمواره مصدر خیرخدمت برای کلیه مردم واقع گردند.
همکار خبری ففتا از شهر گوالف کانادا
محترم حاجی عبدالسلام قادری درحال قرائت آیاتی چند از کلام الله مجید

خبر انتخاب نماینده عمومی ففتا در کانادا در اندیشه نو

غرض توسعه مطلب برای خواندن، بالای آن کلیک کنید

پیام تبریکی نجیب ضیا رحمان نماینده ففتا در شهر گولف کانادا

پیام تبریکی نجیب ضیا رحمان نماینده ففتا در شهر گولف کانادا
یاران و یاوران همتبار!
جناب دکتور فیض الله ایماق نماینده عمومی ففتا در کانادا و محترم عبدالاحد حکیمیار نماینده ففتا در تورنتو! به نمایندگی ازهمه اعضاې تشکیلات ففتا در شهر گولف همراه با خورسندي بزرگ، صميمانه ترین شادباش وتبریکاتم را به مناسبت تشکیل کمیته جدید فدراسیون فرهنگی تورکان افغانستان در تورنتو پيشكش نموده، موفقعیت های مزید و دست آورد های بزرگ برای هریک از اعضای منتخب آن کمیته آرزو مینمایم.همزبانان عزیز! صادقانه به عرض شما برسانم که این ففتا هست که تورکان مهاجر افغانستانی را از دل تاریکیها و سردرگمی ها وارهید و باهم پیوند داد و به یک انسجام نیرومند فدراسیون فرهنگی مبدل کرد. امروز توان و امکان آنرا داریم، چون کوه قد بر افراشته، پیشانی بر هر باد مخالف بسایم و حتی الاامکان زبان و فرهنگ خویش را از گزند روزگار این زمان، در امان نگاه داریم. ما به تشکیلات جدید کمیته شهری ففتا در تورنتو بدیده قدر نگریسته و با تمام قوت و صداقت همکاری خویش را اعلان مینماییم. چون در شرایط امروزی مبرم ترین وظیفه هر فرد تورک اگاه افغانستانی این است ، تا با پشتیبانی از طرح های سازنده ففتا و پیوستن به روند آن، تحکیم و توسعه ففتا را سرعت بخشد. امروز مردم محروم و بلاکشیده ما در فضای نا بسامان و پیچیده کنونی بیش از هر وقت دیگر به یک تشکیلات قوی نیاز دارند تا از طریق آن بتوانند خواست ها و نیازهای خود را در وضعیت سیاسی کشور برجسته ساخته و در سايه موجودیت آن محروميت زدائي بکنند. به همین امید ما ا ز هرفرد تورک افغانستانی صادقانه و صمیمانه دعوت میکنیم تا به صفوف ففتا بپیوندند. تا باشد در اینده نزدیک به یک نیروی بزرگ ملی مبدل گردیده به خواست های بر حق تورکان کشور خویش که همانا برادری، برابری و ایجاد ملت واحد با تمام اقوام این سرزمین است، لبیک بگوییم.
با عرض حرمت
نجیب الله ضیا رحمان نماینده ففتا در شهر گولف کانادا

عکس های مجلس کانادا برای انتخاب نماینده ففتا

پیام انجمن همبستگی تورکان افغانستان در ناروی به مناسبت تجلیل نوروز در شهر هامبورگ کشور آلمان

به خاطر خواندن مطلب، بروی صفحه کلیک کنید

دکتور فیض الله ایماق ففتا نی کانادا گه انتخاب بولگن عمومی نماینده سینی بیاناتی

دکتور فیض الله ایماق ففتا نی کانادا گه انتخاب بولگن عمومی نماینده سینی بیاناتی
کانادا مملکتی ده «ففتا» بولیمیی نی آچیش ییغیلیشیده گی داکتر فیض الله ایماق نینگ بیاناتی
السلام علیکم عزیز وطنداشلر وتیلداشلر! اولاً بار سیزنی نوروز عالم بیلن صمیمی مبارکباد ایتیب، بو اولوغ ایامده سیزلرگه یره تگندن ، تن سلامتلیک، بخت - سعادت تیله ب ، جانه جان آنه وطنیمیز افغانستانگه ایسه، آسایشته لیک وفراوانلیک تیله یمن.بوگون کانادا مملکتی ، گووالف شهریده سیز قانداش برادرلریمیز اشتراکیده « ففتا» نینگ بیرینچی ییغیلیشی بولیب اوتماقده. بو ییغیلیشگه ایککی بویوک شخصیتلریمز امریکا قوشمه ایالتلری اندیانا ایالتی، همده کانادا مملکتی کلگری شهریدن تشریف بویورگنلر. بو جنابلر محترم پروفیسر داکتر عنایت الله شهرانی و استاد محمد ایوب ساعی بوله دیلر.اینگ اولا بو جناب لرنینگ اوزاق منزللرنی باسیب کیلگنلری اوچون تشکرلر اظهار ایتیب، قدملریگه حسنات دیمن.محترم دوستلر! بو ییغیلیشده سیز تماندن مذکور فدراسیون نینگ کانادا بویله ب وکیلی « نماینده » سی سه یلندی . سیز، بو، سه یلاوو ده بیر آوازده کمینه « ایماق» نی کانادا بویله ب ( افغانستان تورکلری مدنی فدراسیونی )عمومی رییسی ایتیب سه یله دینگیز. دیمیک مینینگ ذممگه ینه ده یوکسک، مسوولیتلی مدنی وظیفه لر یوکلندی. مین بو آغیر و مسوولیتلی بورچ نی به جان ودل قبول قیله من البته.عزیز آغه - اینیلر!مینی وکیلینگیز ایتیب ، سه یله گه نینگیز مناسبتی بیلن چیندلدن تشکر بیلدیره من . سیز نینگ مینگه نسبتا ً بیلدیرگن ایشانچینگیزنی آقله یمن ، خدا خواهله سه. مین سیز نینگ خذمتگارینگیز من. «من چاکر شما هستم برادران گرامی! » اجازتینگیز بیلن تورک اوزبیک خلقی مدنیتی نی رواجلنتیریش یولیده گی عملگه آشیرگن کمترین خذمتلریمنی قیسقه چه ، ایسله تیب اوتماقچیمن . کمینه - اندخوی نینگ قورغان تومه نی، باغبوستان قیشلاغیده بیر کمبغل اما،مدنیت سیور عایله سی ده تولد تاپدیم . تورک اوزبیک فرزندی من. ایلک مراتبه، هجری ۱۳۵۰- نچی ییلی ، افغانستان رادیوسی قاشیده محلی راد یو دستورلر، جمله دن تورک اوزبیک -تورک تورکمن تیللریده گی برنامه لر اساسچی سی و نطاقی صفتیده خذمت قیلدیم. رادیو ایشیتتیریشلر ده عمر یولداشیم بی بی حاجی انابت ایماق مینگه یانمه - یان یاردم بیریب کیلگن. ایلک مراتبه « خلق در دانه لری» ناملی کتابیم، اوزبیک - دری تیللریده ۱۳۵۹- ییلی کابلده باسیلیب چیقدیایلک مراتبه، اونله ب اوزبیک وتورکمن خواننده لری نینگ قوشیقلری ، اینیقسه ، فولکلور ژانریده گی قوشیقلرینی، رادیو افغانستان ستدیولریده ثبت .ایتیردیم ایلک مراتبه ، مین ، اعیالیم و قیزیم بیلن بیرگه لیکده ، تاشکند رادیو سی ده اوزبیک ، دری و پشتو تیللریده نطاقلیک قیلیب، افغانستان خلقی، اینیقسه ، تورکی خلقلری مدنیتی نی جهانگه تنیشتیریشگه حرکت قیلدیک . ایلک مراتبه ، « خلق دردانه لری » ناملی کتابیم تاشکندده کریل – سریلیک .خطی ده باسیلیب چیققن دن سونگ، مرکزی آسیا خلقلری، افغانستان اوزبیکلری آغزه کی ادبیاتی در دانه لریدن خبردار بولدیلر. ایلک مراتبه ، تاشکندده ( افغانستان اوزبیکلری آغزه کی ایجادلری )عنوانی آستیده تدقیقات آلیب باریب، ، دوکتورلیک علمی درجه سینی آلیشگه موفق بولدیم. ایلک مراتبه ، تاشکند ده « سوزوان » ناملی کتابیمنی چاپ ایتتیردیم. ایلک مراتبه « سوزوان »‌ قوشیقلری یازیلگن «سی دی» نی تاشکندرادیو سی ستدیولریده تیار له دیم. ایلک مراتبه ، تورک اوزبیک – تورک تورکمن آغزه کی ادبیاتی نمونه لری، مینینگ یاردمیم بیلن ، کانادا مملکتی، تورنتو شهریده باسیلیب چیقه دیگن « اندیشه ی نو » آینامه سیده باسیلیب چیقماقده.( ۲۰۰۶- نچی ییل دن باشله ب حاضرگه قدر ) ایلک مراتبه افغانستان تورک اوزبیک خلقی آغزه کی ایجادینی ترغیبات قیلیش مقصدیده ، ویب سایت آچیشگه موفق بولدیک. بو سایت ده افغانستان تورک اوزبیک شاعرلری حیاتی وایجادینی تنیشتیریش نیتی ده «ادب گلشنی » نامی آستیده رادیو میز هم بار. ویب سایت آدرسی قویده گیچه :http://www.dordanalar.info/ ایلک مراتبه ، افغانستان تورک اوزبیک شاعرلری حیاتی وایجادیگه عاید مقاله لریم اوزبیک ودری تیللریده ، تورنتو شهریده باسیلیب چیقه دیگن « آشیان » ، « اندیشه ی نو» و« نایاب» مجله لری ،همده استانبول ده هر ییلی بیر مراتبه چاپ بوله دیگن ( بیدلستان و گلدسته« ایککی کتاب بیر جلدده » ) مجموعه سیده ، اوزیل- کیسیل چاپ بولماقده. ایلک مراتبه « ۲۰۰۶- ییلدن باشله ب » ( نوید ) دستوری ، (آریانا افغانستان )خلق ارا تلویزیونی آرقه لی اوزبیک تیلی ده کورسه تو لرنی یولگه قویدیم . ایلک مراتبه، ( افغانستان ملی تلویزیونی) اوزبیک پروگرامی آرقه لی سه شنبه گونلری تورنتو وقتی بیلن ایرته له ب ساعت ۶:۴۵ ده ترقه له دیگن ( فولکلور- خلق قلبیده گی دینگیزدیر) دستوری نی آچیشگه موفق بولدیم ۲۰۰۹- ییل ۲۴- مارچ کونی۱۲- نچی نمبر تیارله ب جونتگن برنامم مذکور تلویزیوندن نشر بولدی.ایلک بار، تورنتو شهریدن ترقه له دیگن( سیمای شرق) دستوری،( پیام افغان ) چینلی آرقه لی چهارشنبه کونلری تورنتو وقتی بیلن کیچ ساعت ۷-۹ده نشر بوله دیگن « آیدین» کورسه توولرینی آچیشگه موفق بولدیم.عزیز وطنداشلر و قدردان مهمانلر!دانا خلقیمیز ده « خلق – یخشیلیک نی اونیتمس » دیگن مقالی- ضرب المثلی بار . بو گون مین شو ضرب المثل نینگ حیاتده تطبیق بولیشی، اوز عکسینی تاپیشینی ، شاهدی بولدیم، دیسم مبالغه بولمه یدی.بوگون سیز وطنداشلر، مینینگ یوقاریده گی کمترین مدنی ایشلریمنی انابت گه آلیب «ففتا» نینگ کانادا بویله ب وکیلی ایتیب ، سیله گه نینگیز- بیر نیچه عصر آلدین آته- بابالرینگیز تمانیدن ایتیلگن مقالگه رعایه ایتگه نینگیزدن یارقین دلیل دیر .هه، خلق- یخشیلیکنی اونیتمس ایکن ، هیچ قچان ! محترم ایلداشلریم! ینه بیر کرره، سیزدن اوز منتدار چیلیگیمنی ، اظهار ایتیشگه رخصت بیرگه یسز.حاضر ایسه ، اجازتلرینگیز بیلن تورک تیلی، تاریخی واونینگ منزلتی حقیده قیسقه چه ، سیزلرگه معلومات بیرماقچی من :تورک تیلی تاریخی واونینگ منزلتیتورک تیلی، جهان تیللری مابینی ده ، اینگ قدیمی وقاعده لی تیللر سیره سیگه کیره دی.ایلکبار انسانلر بو تیلده سوزلشگن وجهان تیللری نینگ اکثریتی ، تورکی تیلی ایلدیزیگه مالکدیر. بو تیل ییگیرمه مینگ ییللیک تاریخگه ایگه بولیب، قدیمی قیزیل تیریلیکلر قریب ییگیرمه مینگ ییل مقدم، مرکزی آسیا( شرقی مغلستان) منطقه لریدن ، شرق تمانگه یول آلگن لریده (برینگ ) آره لیغی آرقه لی امریکا الاسکاسیگه ییتیب بارگنلری ده، تورکی تیلیده سوزله شر ایدیلر .افغانستان نینگ اتاقلی یازوچیسی، تاریخچی دانشمندي پروفیسر داکتر عنایت الله شهرانی ، اوزی نینگ (تاریخچه ی نژاد ها واقوام در افغانستان ) اثریده شونده ی یازه دی : بو گونگی کونده جهانده اوچ یوز میلیوندن آرتیق خلق، تورکی تیلیده سوزله شه دی. شونینگ دیک، افغانستانده استقامت قیله یاتگن تورکی خلقلر سانی ، باشقه قوم وایلتلردن کم ایمس،- دیسک مبالغه بولمه یدی شونی ایسله تیب اوتیش کیره ککه ، تورکی تیلی نی توزیشده، اینگ مشکل فورموللردن فایده له نیلگن. نیکتاهایدین خانم « یورتوم » ناملی اروپالیک موسسه سی نینگ تیلشناسی گپی گه قره گنده ، انسان ، بو تیلنی ایشله ب چیقاریش کوچیگه قادر بولمه گن پیتده، کوکده گی موجودات ، بو تیلنی یره تیشگه اورینگنلر.شو ییرده تورکی تیلی بولینمه لری حقیده توخته لیب اوتماقچی من . بو تیل قوییده گی آلتی گروه گه بولینه دی :اوغوز تورکی سی۲- قبچاق تورکی سی ۳- سایبریا تورکی سی ۴- قارلوق تورکی سی ۵- ساحاد یا یاقوت تورکی سی ۶- چاووش تورکی سی.افغانستان نینگ بویوک یازوچیسی وتدقیقاتچیسی برهان الدین نامققه کوره ، تورکی تیلی قوییده گی ۱۶ شیوه- لهجه یا که تیل گروهیگه بولینه دی : یاقوتلر، چاووشلر، قیرغیز، قزاق ، شرقی تورکستان تورکلری یاکه ، اویغورلر،اوزبیکلر، تورکمنلر ، قازان تورکلری ، باشقرد ، غرب تورکلری، تورکیه تورکلری ،آذربایجان ، عراق وسوریه تورکلری ، قفقاز شمالیده گی تورکلر ( قوموق- نوقای )، کریمیه تورکلری، بالقان تورکلری، قاقاوزلر یا گوک اوغوزلر( رومانیه ده گی مسیحی تورکلر) آلتای تورکلری، خاکاس تورکلری، آبا قان ، تووا یا سوبون تورکلری. بو تورکی تیللری وشیوه لری آره سیده فقط یاقوت وچوواش تیلی باشقه تیللردن فرق قیله دی.تورکلر نینگ تورلی قوم لری جهان نینگ (۸) ینگی مستقللیککه ایریشگن جمهوریتلر و (۲۰) دن آرتیق جمهوری وخود مختار مملکتلرده استقامت قیلیشه دی.آذربایجانلیک عالم محمد صادق نایبی اوزی نینگ (یک هزار واژه ی اصیل تورکی در فارسی) کتابیده شونده ی یازه دی :انگلیس تیلی تکنالوژي تیلی بولیشیگه کوره، کوپ تیللر نینگ علم - فن سوزلیکلرینی افاده لاووچی تیل حسابله نه دی. تورکی تیلی سوزلاووچی لری ایسه، مینگ ییللر دوامیده شرق عالمیده حکومت قیلگنلری ، انگلیس، اسپانیا ، ختای ، روس ، آلمان و باشقه خلقلر نی اوز بیراغی آستیده سقله گه نی باعث ، تورکی تیللر اورنی یققال نمایان بولیب توریبدی ، البتته.اساساً تورکی تیلی نینگ ایزی سیزیلمه یدیگن تیل ، ییر کُرره سیده یوق دیسک مبالغه بولمه یدی. بو باره ده چقور وهر تمانله مه تدقیقات آلیب بارگن علملیک وبیلیملیک اروپالیکلر شونده ی خلاصه چیقرگن :ایتالیا تیلی نینگ ۴۰ ٪ ، انگلیس تیلی نینگ ۲۰ ٪ ، آلمان تیلی نینگ ۱۷ ٪، وباشقه تیللر هم تورکی سوزلیکلر ولغتلردن تشکیل تاپگن. اگر تورکی تیلی بولمه گنده ، مذکور تیللرنینگ بیر قسمی آلیب تشله نر ایدی.آذربایجانلیک عالم محمد صادق نایبی نینگ ( یک هزار واژه ی اصیل تورکی در فارسی ) کتابیدن فارسی تیلیده ایشله تیله دیگن تورکی لغاتلردن مثال کیلتیرماقچی من :آیین: اویون = جشن معنا سیده . ختای تورک لری نینگ اینگ قدیمی جشنی بولمیش بیره م لریدن حسابله نه دی. آتش: آت( آتماق- انداختن) + یش = پرتاب دوطرفه ، جرقه .اوتو: اوت ( اوتمک = پاک کردن ، زدودن ناپاکی، به آتش گرفتن پشم. وسیله ی صاف کردن چین وچروک.آشامیدن: ( وام گرفته شده از مصدر تورکی ) آشاماق ( خوردن) معادل فارسی آن نوشیدن .آغاز: آغیز ( دهان، مطلع، ابتدای هر چیز) .شونینگ دیک، اتاق ، اُ جاق، اخته، آذوقه ، اوردک ، اردو، آرزو، استاد، آستر، آستین، آسمان ویوزله ب تورکی لغتلر فارس تیلی ده ایشله تیله دی. پروفیسر داکتر قیام الدین راعی برلاس گه کوره، بعضی بیر مغل و تورکی سوزلیکلری پشتو تیلیده فایده له نیب کیلماقده. مثال صورتده :خان: بو سوز مغل لرنینگ لقبی صفتیده فایده له نیب ، مملکت نینگ بیرینچی شخصی گه ایتیله دی. بو سوزنینگ معادلی- شاه دیر. خان نینگ زوجه سی - عیالی خانم بوله دی. یعنی ملکه .شونینگ دیک ، بیک، تورک قبیله لری نینگ رییسی لقبی دیر.رییس نینگ اعیالی بیگم . بو لقب، هند وپاکستان مسلمانلری اورته سیده کینگ طرزده فایده له نه دی.اولوس: مغول تیلیده (ملت) معنا بیره دی. پشتو تیلیده هم شو معنا ده ایشله تیله دی. اولوسی جرگه. ملی مجلسگه ایتیله دی.لوی: مغول تیلیده تمساخ معنا بیره دی. مجازی معناده (بزرگ ) دیر.آنا- آنه: تورک تیلیده (مادر) معنی بیره دی. بو سوز پشتو تیلیده هم ایشله تیله دی . نازو آنا. احمد شاه درانی نینگ آنه سی.اتن: آتماق دن آلینگن. تورکی تیلیده ( انداختن ، دست وپا انداختن ) معنی بیره دی. بو گونگی اتن ملی ، تورکیه نینگ شمالی منطقه لریده ملی رقص صفتیده تانیلگن.خیل: ( عشیره- طایفه) معنی بیره دی. طوطا خیل، ابراهیم خیل. بو کلمه ایل شکلیده ایران مغوللری اورته سیده فایده له نیلگن. کوچ: کوچی (چادر نشین) کوچماق سوزیدن آلینگن.یرغل: مغل تیلیده ( حمله- تجاوز ) معنی بیره دی. اونله ب، بونده ی مثاللرنی کیلتیریش ممکن.قدردان وطنداشلر وتیلداشلر !جان استوارت شونده ی یازه دی :اگر استعمار بیر ملتنی اوزیگه قره م قیله دیگن بولسه، بیرینچیدن اوملت نینگ اوزلیگی (هویت ) وتیلی نینگ رواجله نیشیگه توسقینلیک قیله دی . چونکه اقتصادی واجتماعی استعمار ، مدنی وفرهنگی استعمادن باشله نه دی . مینگ افسوسلر بولسین که ، جهان بویله ب تورکی خلقلر مدنیتی وتیلی نینگ گلله ب یشنه شیگه اوتگن دورلرده و بو گونگی کونده هم بعضی بیر استعمار چی دولتلر ضدیت کورسه تیب کیلگن وکیلماقده. الله گه مینگ قتله شکرانه لر بولسین که ، آنه تیلیمیز بولمیش تورکی اوزبیکی وتورکی تورکمنی تیللری افغانستان باش قانونی نینگ تصویب قیلیش و کوچگه کیریش قوریلتایی ( لویه جرگه ) سیده ، تورکی خلقلر استقامت قیله یاتگن منطقه لریده،اوچینچی رسمی تیل صفتیده رسما ً تن آلیندی. محترم دوستلر! فدراسیون باره سیده گپیره دیگن بولسک، بیر ییل مقدم هالند اولکه سیده افغانستان تورکلری مدنی فدراسیونی تشکیل تاپگن ایدی. بو فدراسیونگه افغانستان نینگ ییتوک یازوچی سی، دانشمندی، دپلوماسیه ساحه سیده دوکتورلیک علمی مقام نی ایگلله گن داکتر همت فاریابی جنابعالی لری سیلنگن ایدی.میدیا ده چیققن خبرلرگه کوره ، مذکور فدراسیون نینگ کفالتخانه لری حاضرگه قدر، تورلی غرب مملکتلریده آچیلدی. بو گون ایسه - بیز- سیز بیرگه لیکده مذکور فدراسیون نینگ وکالتخانه سینی کانادا مملکتی ، آنتاریو ایالتی نینگ گووالف شهریده آچیش نیتیده ییغیلگن میز.دوستلر! مین گووالف شهرینی ، افغانستان نینگ تورکی زبان خلقلری استقامت قیله یاتگن اندخوی یا که، میمنه یاکه، شبرغان شهریگه تققاسله یمن. بو شهرده افغانستان نینگ تورکی زبان خلقلری توپلنگن. بو خلق ، یعنی سیزلر ،اوز آنه تیللری بولمیش تورکی اوزبیکی، تورکی تورکمنی تیللرده گپله شه سیز.شو نینگ دیک، گووالف خلقی نینگ برچه عنعنه لری ، رسم - رسوملری ، توی- حشملری و مرکه لری تورکانه اوزبیکانه، تورکانه تورکمنانه، اوتکه زیله دی. خواهی نخواهی ملی عنعنه لر، رسم - رسوملریمیز زمان اوتیشی بیلن اوزگه ریب باره دی. اینیقسه غرب نینگ ناجایز عادتلری، یاشلریمیزگه سلبی تاثیر کورسه تیشی ممکن.انه شونده ی ناروا عادتلرنینگ آلدینی آلیش، آته - بابالریمیزدن بیزگه میراث بولیب قالگن عنعنه لرنی سقله ب قالیش، و بای مدنیتیمز نی یاشلریمیزگه اورگه تیش ، آنه تیلیمیز وادبیاتیمیز نی رواجلنتیریش مقصدیده ، (افغانستان تورکلری مدنی فدراسیونی) تشکیل تاپگن دیسک ، مبالغه بولمه یدی. پس شونده ی ایکن ، بو فدراسیون نی جان و دلدن قولله ب- قوتله شیمیز درکار ، حمایه قیلیشیمیز لازم.محترم قرینداشلر!مدنی فدراسینیمیز نی حمایه قیلیش اوچون اینگ اولا نیمه قیلیشیمیز کیره ک بوله دی؟آته- بابالریمیزدن بیزگه میراث بولیب قالگن پندو نصیحتلرگه قولاق توتیشیمیز طلب قیلینه دی. آته لر سوزی – عقل نینگ کوزی مقالیگه رعایه قیلیشیمیز لازم بوله دی.آته لریمیز نینگ اتفاق بیتر، نا اتفاق ایتر -، دیگن بی بها ، دردانه سوزی بار. فدراسیونیمیزنی امان سقله ش اوچون ، هر بیریمیز دلیمیزده محبت ، صمیمیت، برادرلیک ، ایزگولیک تویغولرینی پرورش قیلیشیمز کیره ک بوله دی.حرمتلی برادرلر!مینینگ بیر فرهنگی شخص صفتیده، قاله ویرسه ، کانادا بویله ب سیزنینگ وکیلینگیز- خذمتکارینگیز صفتیده سیزلرگه وچیت ایلده گی فدراسیون محترم اعضالریگه ایته دیگن سوزیم شوکه، هر بیریمیمیز اهیل بولیب یشه یلیک. باغلریمیزگه صمیمیت ، دوستلیک وبرادرلیک چیچکلرینی قده ب ، اونی مهر، محبت ، ایزگولیک سووی- آب حیاتی بیلن سوغاریب، پرورش قیلیب ، بیر- بیراو لریمیزگه ساوغه قیله یلیک.شونینگ دیک، فدراسیون باقی لیگی ورواجی اوچون هیچ قچان مذکور فدراسیون یول - یوروغلریدن باش تارتمه یلیک.انه شونده گینه ، فدراسیونیمیز روجله نه دی، اعتبار قازانه دیاعتبارلرینگیز اوچون تشکر.